Ngoài miễn phí vé, TP HCM tính toán lại mạng lưới, ưu tiên hạ tầng và nâng chất lượng vận hành để tăng sức hút giao thông công cộng.
Trong đề xuất gửi UBND TP HCM ngày 20/4, Sở Xây dựng cho rằng cần sắp xếp lại hệ thống tuyến, điều chỉnh các tuyến hiện có và mở thêm buýt điện, xe cỡ nhỏ đi sâu vào khu dân cư để tăng khả năng tiếp cận. Mạng lưới cũng được định hướng kết nối với Bà Rịa – Vũng Tàu, Bình Dương và sân bay Long Thành (Đồng Nai).
Hạ tầng phục vụ xe buýt sẽ được ưu tiên đầu tư. Thành phố nghiên cứu làn riêng cho xe buýt tại một số tuyến, giao lộ đủ điều kiện như Nguyễn Hữu Cảnh, Nguyễn Tất Thành (sau mở rộng). Các bến xe Sài Gòn, Chợ Lớn, quận 8, Củ Chi cùng trạm trung chuyển sẽ được nâng cấp, đồng thời cải thiện lối đi bộ để người dân dễ tiếp cận.
Về vận hành, TP HCM dự kiến hoàn thiện hệ thống vé điện tử dùng chung cho toàn bộ mạng lưới, tăng ứng dụng công nghệ trong điều hành. Thanh toán không tiền mặt đã triển khai trên phần lớn tuyến buýt và metro số 1, cùng các ứng dụng tra cứu lộ trình theo thời gian thực, sẽ tiếp tục được nâng cấp.
Ngành chức năng cũng đề xuất điều chỉnh linh hoạt lộ trình, điểm dừng, thời gian hoạt động theo nhu cầu, tăng chuyến ở khu vực đông khách vào giờ cao điểm. Lịch chạy xe buýt sẽ được kết nối với metro và các loại hình khác để giảm thời gian chờ, thuận tiện chuyển tuyến.
Các giải pháp trên nhằm giữ chân hành khách khi TP HCM dự kiến miễn vé xe buýt. Theo Sở Xây dựng, những đợt miễn vé trước đây giúp lượng khách tăng mạnh nhưng giảm nhanh sau đó, cho thấy hiệu quả chưa bền vững. Vì vậy, cần triển khai đồng bộ nhiều biện pháp để duy trì người đi.
Ngoài ra, thành phố nghiên cứu lập vùng phát thải thấp tại khu trung tâm, Cần Giờ và Côn Đảo, hạn chế phương tiện không đạt chuẩn khí thải, đồng thời khuyến khích người dân chuyển sang giao thông công cộng.
Hiện TP HCM có 180 tuyến xe buýt với hơn 2.400 xe, trong đó 135 tuyến nội tỉnh. Thành phố dự kiến miễn vé toàn bộ tuyến nội tỉnh từ tháng 5 nếu hoàn tất thủ tục. Theo chuyên gia, miễn vé chỉ là cú hích ban đầu, hiệu quả lâu dài phụ thuộc vào chất lượng dịch vụ và mức độ thuận tiện của hệ thống.
Giang Anh (Vnexpress)